شکل‌گیری سیاست برآورد و پیش‌بینی خطرات زلزله

0
6
شکل‌گیری سیاست برآورد و پیش‌بینی خطرات زلزله
شکل‌گیری سیاست برآورد و پیش‌بینی خطرات زلزله

چکیده: تحقیق در مورد برآورد و پیش بینی خطرات زلزله مستقیما به توصیه‌های سیاستی کمیسیون بین‌المللی پیش‌بینی زلزله (International Commission on Earthquake Forecasting )منجر و به نوبه خود بر سیاست‌های دولت‌ها در کشورهای متعدد تاثیر گذاشته است.

زلزله‌ی L’Aquila  در ایتالیا، در سال ۲۰۰۹، جان ۳۰۹ نفر را گرفت، ۱۵۰۰ نفر مجروح و ۶۵۰۰۰ نفر بی­خانمان شدند. وسعت خرابی­‌ها، همراه با عدم هشدار در این­‌باره از جانب دولت و دانشمندان، سؤالاتی را در مورد نقش علم در حفاظت از جان افراد غیرنظامی (شهروندان) ایجاد کرد.

تحقیق پرفسور Main، با استفاده از رویکرد فیزیک آماری و هسته‌­ای، مشکلات مرتبط با پیش­‌بینی زلزله را بیان می­‌کند. او دریافت که داده‌­های مرکز لرزه‌­نگاری جهانی می­‌توانند پیش­‌بینی احتمال زمین‌­لرزه را افزایش دهند، در حالی­که  مدل­‌های پیش‌بینی ­کننده­ می­‌توانند افراد را برای تخلیه­‌ی مکان­‌های عمومی توجیه کنند، به اندازه ­ی کافی قابل اعتماد نیستند.

نتایج تحقیق پرفسور ماین، منجر به ارائه­‌ی دستورالعمل­‌هایی در گزارش نهایی­‌اش و توصیه­‌هایی برای ICEF شد.

این گزارش اظهار داشت: «هرگونه اطلاعاتی درباره‌­ی پیش‌­بینی وقوع زمین­‌لرزه­‌ها تا حد زیادی غیرقابل اطمینان هستند، و بنابراین تنها می­‌توان احتمال وقوع آن­ها را ارزیابی و ارائه کرد».

گزارش ICEF موجب بروز سیاست­‌های تازه در سراسر جهان شد. وزارت دفاع ایتالیا ۱ میلیارد یورو را به یک پروژه تحقیقاتی ۱۰ ساله در زمینه‌­ی پیش‌­بینی عملیاتی زلزله اختصاص داده است و یک برنامه‌­ی آموزشی عمومی برای برقراری بهتر ارتباطات در شرایط خطر احتمالی اجرایی کرده است.

مقامات ایالات متحده و نیوزیلند نیز به گزارش ICEF توجه کرده و برنامه­‌های مشابهی را آغاز کرده­‌اند. این گزارش­ همچنین بر توسعه­‌ی چنین سیاست­‌هایی در یونان، ژاپن و روسیه تأثیر گذاشته است.

 

تحقیق در مورد برآورد و پیش‌بینی خطرات زلزله مستقیما به توصیه‌های سیاستی کمیسیون بین‌المللی پیش‌بینی زلزله[۱] و به نوبه خود سیاست‌های دولت‌ها در کشورهای متعدد تاثیر گذاشته است.

آیا علم می‌­تواند پیش‌­بینی کند که یک زلزله کی و کجا رخ خواهد داد؟ با توجه به زلزله‌­های بزرگی که می‌تواند رخ دهد، توانایی پیش‌­بینی زلزله بسیار حائز اهمیت است (یعنی پیش­بینی کند که یک زلزله با چه شدت خاصی در چه منطقه‌­ی خاص، و درچه زمان مشخصی رخ می­‌دهد)  و می­‌تواند جان بسیاری از افراد را نجات دهد. زلزله­‌ی L’Aquila  در ایتالیا، در سال ۲۰۰۹، جان ۳۰۹ نفر را گرفت، ۱۵۰۰ نفر مجروح شدند و ۶۵۰۰۰ نفر بی­‌خانمان شدند. وسعت خرابی‌­ها، همراه با عدم هشدار در این­‌باره از جانب دولت و دانشمندان، سؤالاتی را در مورد نقش علم در حفاظت از جان افراد غیرنظامی (شهروندان) ایجاد کرد.

سرمقاله‌­ها تیتر می‌­زدند: «دانشمندان نباید اظهارنظر را متوقف کنند؟». و شش نفر از اعضای کمیسیون خطرارت بزرگ (کمیسیون حوادث غیرمترقبه، ستاد بحران) به دلیل ضعف در اطلاع ­رسانی به مرگ محکوم شدند، اگرچه بعداً در درخواست تجدید نظر تبرئه شدند.

مدیر سازمان حفاظت مدنی ایتالیا، پروفسور Ian Mai، را به عنوان تنها عضو بریتانیایی کمیسیون بین­المللی پیش­بینی زلزله (ICEF)، به دلیل سابقه­‌ی تحقیقاتی پرفسون مای در مورد جنبه­‌های مختلف پیش­‌بینی زلزله، به ریاست دانشکده­‌ی ژئوفیزیک منصوب کرد.

تحقیق بنیادی (پایه­‌ای)

تحقیق پرفسرو Main، با استفاده از رویکرد فیزیک آماری و هسته­‌ای، مشکلات مرتبط با پیش‌­بینی زلزله را بیان می­‌کند. او دریافت که داده­‌های مرکز لرزه­‌نگاری جهانی می­‌توانند پیش­‌بینی احتمال زمین ­لرزه را افزایش دهند، در حالی­که این مدل­‌های پیش‌بینی‌ ­کننده­ می‌­توانند افراد را  برای تخلیه­‌ی مکان­ های عمومی توجیه کنند، به اندازه‌­ی کافی قابل اعتماد نیستند.

با تأکید بر عدم اطمینان از برآورد پیش­‌بینی‌­ها، وی همچنین دریافت که مدل­‌هایی که برای پیش­بینی خطرات لرزه وجود دارند به راحتی می‌­توانند از طریق اخبار افراطی تغییر کنند. (برای مثال زمین­‌لرزه­ای که در سال ۲۰۰۴ در ساحل سوماترا روی داد و منجر به سونامی ویرانگری در روز بوکس شد).

مطالعات فیزیک هسته‌­ای پروفسور ماین، شامل توسعه­‌ی یک مدل برای خنثی‌­سازی شبه‌­استاتیکِ شکستگی­ و لغزش‌­های ناپایدار است. رفتار بسیار غیرخطی در این مدل دشواری عملی برای پیش­بینی دقیق زمان شکست را نشان می‌­داد، حتی در آزمایش‌­های بسیار کنترل شده ­ی مهندسی. در حالی­که مشکل پیش­‌بینی زلزله در کوتاه مدت حل نشده باقی ماند، اما پیش­‌بینی احتمال وقوع آن در درازمدت، مبنایی مفید را برای طراحی ساختمان­ها فراهم می­‌کند، و ویژگی خوشه‌­بندی کوتاه مدت، فرصتی را برای محاسبه­‌ی ارتباط بین دوره‌هایخطر افزایش می‌­دهد.

خطر تأکید بر تحقیق

نتایج تحقیق پرفسور ماین، منجر به ارائه­‌ی دستورالعمل­‌هایی در گزارش نهایی­‌اش و توصیه­‌هایی برای ICEF شد.

این گزارش اظهار داشت: «هرگونه اطلاعاتی درباره­‌ی پیش‌­بینی وقوع زمین­ لرزه‌­ها تا حد زیادی غیرقابل اطمینان هستند، و بنابراین تنها می‌­توان احتمال وقوع آن­ها را ارزیابی و ارائه کرد».

گزارش ICEF موجب بروز سیاست­‌های تازه در سراسر جهان شد. وزارت دفاع ایتالیا ۱ میلیارد یورو را به یک پروژه تحقیقاتی ۱۰ ساله در زمینه‌­ی پیش ­بینی عملیاتی زلزله اختصاص داده است و یک برنامه­‌ی آموزشی عمومی برای برقراری بهتر ارتباطات در شرایط خطر احتمالی اجرایی کرده است.

این گزارش بر عدم امکان پیش­‌بینی‌های روشن و قابل اطمینان (موثق) مورد نیاز برای انجام اقدامات قطعی تأکید می­‌کند.

مقامات ایالات متحده و نیوزیلند نیز به گزارش ICEF توجه کرده و برنامه­‌های مشابهی را آغاز کرده‌­اند. این گزارش­ همچنین بر توسعه­ ی چنین سیاست­‌هایی در یونان، ژاپن و روسیه تأثیر گذاشته است.

یکی دیگر از نتایج زلزله­‌ی L’Aquila اقدامات قانونی علیه‌­ی مقاماتی بود که در گفتگوهای رسانه­‌ای­‌شان در مورد نقش دانشمندان در مورد اطلاع ­رسانی در مورد خطرات زلزله صحبت می‌کردند.

اگرچه شش مقام ایتالیایی در نهایت تبرئه شدند، اما واضح است که اعلام خطر (هشدار) در مورد یک منطقه از جانب دانشمندان به مردم و دولت­‌ها، چیزی است که نیاز به درک متقابل بیشتری از سوی همه­‌ی گروه­ها و احزاب دارد.

منبع: THE UNIVERSITY OF EDINBURGH

[۱] International Commission on Earthquake Forecasting